ไอบีเอ็ม (IBM) ร่วงลงกว่า 20% ในช่วงก่อนเปิดตลาด หลังรายได้เบื้องต้นต่ำกว่าคาด: การเปลี่ยนผ่านสู่ AI ของยักษ์ใหญ่ซอฟต์แวร์ดั้งเดิมหลงทาง

TradingKey - เมื่อวันอังคารที่ผ่านมา ไอบีเอ็ม ( IBM) เผยแพร่รายงานคาดการณ์ผลประกอบการเบื้องต้นประจำไตรมาส 2 ซึ่งสร้างความสั่นสะเทือนไปทั่วทั้งตลาด โดยรายได้ที่บริษัทเปิดเผยออกมาที่ 1.72 หมื่นล้านดอลลาร์ ไม่เพียงแต่ต่ำกว่าตัวเลขคาดการณ์เฉลี่ยของนักวิเคราะห์ในวอลล์สตรีทที่ 1.786 หมื่นล้านดอลลาร์อย่างมากเท่านั้น แต่ที่น่ากังวลยิ่งกว่านั้นคือ รายงานนี้ได้เผยให้เห็นถึงแนวโน้มการชะลอตัวของธุรกิจดั้งเดิม ท่ามกลางกระแสการเติบโตอย่างก้าวกระโดดของโครงสร้างพื้นฐาน AI

ข่าวดังกล่าวส่งผลให้ราคาหุ้นก่อนเปิดตลาดของไอบีเอ็มดิ่งลงมากกว่า 20% ซึ่งหากทิศทางดังกล่าวยังคงดำเนินต่อไปจนถึงช่วงเวลาซื้อขายปกติ ก็อาจเป็นการปรับตัวลดลงในวันเดียวครั้งใหญ่ที่สุดนับตั้งแต่เหตุการณ์ 'Black Monday' ในปี 1987

ที่มา: Google Finance

รายได้และกำไรของ IBM ต่ำกว่าความคาดหมายทั้งคู่

ตามรายงานการรวบรวมคาดการณ์ฉันทามติของนักวิเคราะห์โดยลอนดอน สต็อก เอ็กซ์เชนจ์ กรุ๊ป (LSEG) เดิมทีตลาดคาดการณ์ว่ารายได้ในไตรมาสที่ 2 ของไอบีเอ็ม (IBM) จะอยู่ที่ 1.786 หมื่นล้านดอลลาร์ ขณะที่การประมาณการรายได้เบื้องต้นของบริษัทอยู่ที่เพียง 1.72 หมื่นล้านดอลลาร์ ด้านกำไรต่อหุ้นปรับปรุงแล้วคาดว่าจะอยู่ที่ 2.93 ดอลลาร์ ซึ่งต่ำกว่าที่ตลาดคาดการณ์ไว้ที่ 3.02 ดอลลาร์

เมื่อแยกตามกลุ่มธุรกิจ รายได้จากธุรกิจซอฟต์แวร์ของไอบีเอ็ม (IBM) เติบโตขึ้น 5% ซึ่งถือเป็นผลการดำเนินงานที่ดี แต่รายได้จากธุรกิจโครงสร้างพื้นฐาน (Infrastructure) ลดลง 7% เมื่อเทียบรายปี ซึ่งย่ำแย่กว่าที่ตลาดเคยคาดการณ์ไว้ก่อนหน้านี้อย่างมากว่าจะลดลงในอัตราเลขหลักเดียวในระดับต่ำตลอดทั้งปี

ไอบีเอ็ม (IBM) ระบุว่า บริษัทคาดว่ารายได้จากธุรกิจโครงสร้างพื้นฐานจะลดลงในอัตราเลขหลักเดียวเริ่มตั้งแต่ไตรมาสนี้ โดยบริษัทกล่าวว่ารายได้ที่ลดลงมีสาเหตุหลักมาจากผลการดำเนินงานของผลิตภัณฑ์ซีรีส์ Z (Z series) และการขาดแคลนซอฟต์แวร์สแต็ก (software stack) ที่เกี่ยวข้อง

นอกจากนี้ ในช่วงสัปดาห์สุดท้ายของเดือนมิถุนายน ลูกค้าได้หันไปใช้งบรายจ่ายฝ่ายทุน (capital expenditures) ประจำไตรมาสในการซื้อเซิร์ฟเวอร์ อุปกรณ์จัดเก็บข้อมูล (storage) และหน่วยความจำ เพื่อสำรองกำลังการผลิตโครงสร้างพื้นฐานที่ตึงตัวก่อนการปรับขึ้นราคาที่คาดว่าจะเกิดขึ้น ซึ่งการเปลี่ยนแปลงนี้ส่งผลกระทบโดยตรงต่อธุรกิจดั้งเดิมของไอบีเอ็ม (IBM)

ในจดหมายเปิดผนึกถึงนักลงทุน นายอาร์วินด์ คริชนา (Arvind Krishna) ประธานเจ้าหน้าที่บริหารของไอบีเอ็ม (IBM) ยอมรับว่า บริษัทไม่สามารถก้าวตามสภาพแวดล้อมของตลาดที่เปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลาได้อย่างทันท่วงทีในไตรมาสนี้ โดยการดำเนินงานทางธุรกิจมีความล่าช้า และสัญญาขนาดใหญ่หลายฉบับไม่ได้รับการลงนามตามกำหนดการ

เขาระบุว่า "เราคาดการณ์ไว้แล้วว่าห่วงโซ่อุปทานจะได้รับผลกระทบ แต่เราไม่คิดว่าจะเกิดการปรับเปลี่ยนโครงสร้างงบรายจ่ายฝ่ายทุนของลูกค้าอย่างมหาศาลขนาดนี้"

ยักษ์ใหญ่ดั้งเดิมที่หลงทางในยุค AI

ในปัจจุบัน การพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน AI ทั่วโลกได้เข้าสู่ระยะที่มีการใช้จ่ายสูง โดยองค์กรต่าง ๆ ได้ปรับเปลี่ยนงบประมาณด้านไอทีจากผลิตภัณฑ์ซอฟต์แวร์ที่เติบโตเต็มที่แล้ว ไปยังอุปกรณ์กำลังการคำนวณ ระบบจัดเก็บข้อมูล และทรัพยากรในห่วงโซ่อุปทานมากขึ้น แนวโน้มนี้ไม่เพียงแต่ส่งผลกระทบต่อยักษ์ใหญ่ด้านเทคโนโลยีดั้งเดิมอย่างไอบีเอ็ม เท่านั้น แต่ยังจุดชนวนความกังวลในตลาดเกี่ยวกับแนวโน้มของอุตสาหกรรมซอฟต์แวร์ทั้งหมดด้วย

เป็นเวลานานแล้วที่นักลงทุนในหุ้นกลุ่มซอฟต์แวร์มีความกังวลว่าเครื่องมืออัตโนมัติ AI จะเข้ามาแทนที่ฟังก์ชันการทำงานของซอฟต์แวร์แบบดั้งเดิม อย่างไรก็ตาม การเปิดเผยข้อมูลล่าสุดของไอบีเอ็มเผยให้เห็นถึงความเสี่ยงใหม่ นั่นคือ แม้กระทั่งการลงทุนด้านฮาร์ดแวร์ที่มี AI เป็นศูนย์กลาง ก็กำลังเบียดบังงบประมาณการจัดซื้อซอฟต์แวร์ด้วยเช่นกัน

คริส โบแชมป์ หัวหน้านักวิเคราะห์ตลาดจากไอจี กรุ๊ป ตั้งข้อสังเกตว่า "นี่คือช่วงเวลาที่มืดมนที่สุดสำหรับไอบีเอ็มและอุตสาหกรรมซอฟต์แวร์ทั้งหมด ความกังวลที่ใหญ่ที่สุดของตลาดคือ แนวโน้มที่องค์กรต่าง ๆ จะปรับเปลี่ยนการลงทุนจากซอฟต์แวร์ไปสู่โครงสร้างพื้นฐานจะดำเนินต่อไปอีกนานแค่ไหน"

ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา ไอบีเอ็มได้พยายามสลัดภาพลักษณ์ด้านฮาร์ดแวร์และเมนเฟรมแบบดั้งเดิม โดยเร่งการเปลี่ยนผ่านไปสู่การเป็นผู้ให้บริการซอฟต์แวร์ระดับองค์กรและโครงสร้างพื้นฐาน AI ผ่านการเข้าซื้อกิจการบริษัทต่าง ๆ เช่น เรดแฮท, แฮชิคอร์ป และคอนฟลูเอนต์

ก่อนหน้านี้บริษัทเคยเน้นย้ำว่า ปัญญาประดิษฐ์จะช่วยขับเคลื่อนความต้องการของลูกค้าสำหรับซอฟต์แวร์โครงสร้างพื้นฐานของบริษัท ซึ่งจะช่วยให้องค์กรต่าง ๆ สามารถเชื่อมต่อและจัดการโมเดล AI ที่แตกต่างกันได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น

อย่างไรก็ตาม คำเตือนเกี่ยวกับผลประกอบการในครั้งนี้ได้จุดชนวนความคลางแคลงใจของตลาดเกี่ยวกับเส้นทางการเปลี่ยนผ่านของไอบีเอ็มอีกครั้ง โดยในเดือนกุมภาพันธ์ปีนี้ หลังจากที่บริษัทสตาร์ตอัปด้าน AI อย่างแอนโทรปิก ได้เปิดตัวเครื่องมือที่ช่วยปรับปรุงภาษาโปรแกรมมิ่งแบบดั้งเดิมบนเมนเฟรมของไอบีเอ็มให้ทันสมัย ราคาหุ้นของไอบีเอ็มก็เผชิญกับความผันผวนอย่างมาก ขณะเดียวกัน ผลประกอบการไตรมาสที่สองที่ต่ำกว่าคาดก็ยิ่งตอกย้ำความกังวลของตลาดที่ว่า ธุรกิจดั้งเดิมของบริษัทกำลังถูกเบียดบังจากการลงทุนในโครงสร้างพื้นฐาน AI